Op 2 februari vond in het provinciehuis van Zuid-Holland de feestelijke slotbijeenkomst plaats van de Moonshot Opschaling hergebruik en recycling van beton en staal. Tijdens deze bijeenkomst werden niet alleen de eindproducten opgeleverd, maar werd vooral duidelijk: de samenwerking stopt hier niet.
In deze Moonshot werkten publieke opdrachtgevers, woningcorporaties en bouwbedrijven samen aan een gedeelde ambitie: het doorbreken van het kip-ei-probleem rond hergebruik en recycling van beton en staal. Door gezamenlijk op te trekken in de keten ontstaat voldoende schaal om circulair slopen en bouwen economisch en praktisch haalbaar te maken.
De Moonshot heeft geleid tot een aantal belangrijke mijlpalen. Zo zijn gezamenlijke aanbestedings- en inkooprichtlijnen opgesteld voor circulair slopen. Eerst wordt gekeken naar levensduurverlenging en hergebruik van beton- en staalelementen. Pas als dat niet kan, komt hoogwaardige recycling in beeld. Deze richtlijnen worden in 2026 toegepast in concrete projecten in Zuid-Holland. Daarnaast is een belangrijke stap gezet richting een digitaal moederplatform dat vraag en aanbod van herbruikbare beton- en staalelementen bij elkaar brengt. Door bestaande platforms te koppelen en te werken met uniforme, gestandaardiseerde elementbeschrijvingen, wordt het voor opdrachtgevers en opdrachtnemers eenvoudiger om elkaar te vinden en circulaire materialen daadwerkelijk toe te passen. Daarnaast spant de provincie Zuid-Holland zich in om tijdelijke locaties aan te wijzen waar herbruikbare beton- en staalelementen opgeslagen kunnen worden.
De slotbijeenkomst was nadrukkelijk geen eindpunt. De betrokken partijen gaan door als coalitie en bouwen samen verder aan het circulaire ecosysteem. De komende periode staat in het teken van leren door te doen. Projecten uitvoeren met de nieuwe richtlijnen. Ervaring opdoen met matching van vraag en aanbod. En aanvullende partijen betrekken, zoals vastgoedbeheerders en beleggers. Daarbij blijft de centrale vraag: hoe zorgen we ervoor dat opdrachtgevers en opdrachtnemers elkaar op tijd vinden, elkaar begrijpen en samen verantwoordelijkheid nemen voor circulaire oplossingen in de bouwketen?
De aanpak in Zuid-Holland is bedoeld als voorbeeld voor andere regio’s. De opgedane leerervaringen worden gebundeld en gedeeld, zodat overal in Nederland circulaire ketens rond beton en staal kunnen ontstaan. Zo helpt deze Moonshot om circulair bouwen landelijk op te schalen.
Dit traject laat opnieuw zien hoe belangrijkonafhankelijke ketenregie is. De ketenregisseur, Jacqueline Cramer, vervulde niet alleen een verbindende rol. Zij begeleidde samen met de secretaris Martin van der Vliet ook het gezamenlijke leerproces, hielp belangen te overbruggen en vertaalde ambities naar concrete afspraken. Zoals ook blijkt uit het onderzoek Van ketenregisseur naar transitiebegeleider is deze rol essentieel om complexe transities daadwerkelijk vooruit te brengen.
Met deze Moonshot laat het Versnellingshuis zien hoe ketensamenwerking kan doorgroeien van verkenning naar blijvende beweging – met impact, opschaalbaarheid en vertrouwen als basis.